Oruç Çeşitleri Nelerdir?
15 Mayıs 2024

Oruç Çeşitleri Nelerdir?

Oruç Çeşitleri, Hanefîler'e göre diğer ibadetler gibi oruç da farz, vacip ve nafile çeşitlerine ayrılır. Bu üçlü ayırım Hanefîler'in, dinen yapılması gereken şeyleri farz ve vacip biçiminde iki kademeli olarak bir ayırıma tutulmuş olması nedeniyledir. Öbür mezheplerde vacib kelimesi ise her iki kategoriyi de içerisinde bulundurur. Nafile ise farz ve vacip dışında bulunan dini emrettiği genel ismidir.

Farz oruç, farz olan oruç denilince, ramazan orucu akla gelir ve zaten tayin edilmiş, önceden oluşturulmuş (Muayyen) olan oruç da budur. Mazeretli ya da mazeretsiz bir şekilde tutulamadığı vakit, başka bir vakit kaza edilmesi de aynı biçimde farzdır. Bunun haricinde bir de kefaret olmak üzere tutulan oruç mevcuttur. Ramazan orucunun bozulması nedeniyle tutulması gerekli olan kefaret orucu yanında ayrıca, zıhar, yanlışlıkla ve kaza ile adam öldürme, hacda ihramlı iken vakti gelmeden tıraş olma (Halk) ve yemin için tutulacak olan kefaret oruçları da farz oruç olarak değerlendirilmiştir.

Kefaret orucu, yapılan bir hatanın cezası ya da telafisi manasını taşıdığından insan için baştan belirlenmiş bir yükümlülük bulunmayıp, buna neden oluşturması durumunda gündeme gelebilen arızi bir yükümlülük değerindedir. Bu yüzden ramazan orucu muayyen farz, öbürleri ise gayr-i muayyen farz diye nitelendirilir. Ramazan orucu yalnızca belirli bir vakitte, yani ramazan ayında tutulabilirken, öbürleri ise oruç tutmanın mubah olduğu her daim tutulabilir.

Ramazan orucunun kazası da istenilen mubah zamanlarda tutabilir. Fakat İmam Şafi'nin kazaya bırakılan orucun aynı sene içerisinde kaza edilmesi gerektiğine ilişkin görüşü de dikkate alınarak, herhangi bir nedenle kazaya kalan orucu mümkün olan en kısa sürede tutmaya çalışmak uygun olur. Vacip oruç, Nezir (Adak), insanın dinen yükümlü olmadığı bir ibadeti yapmayı kendisi için bir yükümlülük durumuna getirmesidir. İnsan, oruç tutmayı adamışsa, bu adak orucunu tutması vaciptir.

Adak adandığı zaman, orucun tutulacağı zaman belirlenmişse, mesela şu ayın şu günü gibi, bu muayyen bir vacip olur ve orucun belirlenen zamanda tutulması gereklidir. Nezredilen itikaf orucu da belirlenen bir zamanda tutulacağı için muayyen vacip sayılır. Orucun ne zaman belirlenmemişse gayr-i muayyen vacip olur ve dilediği mubah bir günde tutabilir. Başlanmış nafile bir orucun bozulması olayında orucun kaza edilmesi Hanefiler'e göre vaciptir. Malikiler ise kazanın farz olduğunu belirtmişlerdir. Şafii'ye ve Malik'ten değişik bir rivayete göre ise nafile orucun kazasının tutulmasına gerek yoktur.

Nafile oruç, farz ve vacip olan oruçların haricinde tutulan oruçlar nafile oruç olarak adlandırılır. Daha önce namaz çeşitlerini ele alırken belirttiğimiz gibi, nafile, gereksiz manasına değil, farz ve vacip olanın haricinde, kısaca gerekenin dışında yapılan manasına gelir. Daha çok sevap kazanmak amacıyla yapıldığı için tabir caizse nafile ibadet, bir bakıma fazla mesai yapmaktır. Nafile oruçların sünnet, müstehap, mendup ya da tatavvu olarak isimlendirdikleri de olur. Nafile oruç, mubah olan bütün günlerde tutulabilir. Fakat bazı zamanlarda oruç tutmak daha faziletli görülerek bu zamanlarda oruç tutmak sünnet ya da mendup kabul edilmiştir. Peygamberimiz'in çoğunlukla oruç tuttuğu ya da oruç tutulmasını tavsiye ettiği zamanlar, kısaca oruç tutmanın mendup kabul edildiği belli başlı günlerdir. Şevval orucu, ay takviminde ramazan ayından hemen sonra gelen ay, şevval ayıdır. Şevval ayında altı gün oruç tutmak müstehaptır.

Sizden Gelen Sorular / Yorumlar

İlk soruyu siz sormak istermisiniz?

Soru Sor / Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Oruç Nasıl Tutulur?

Oruç Nasıl Tutulur?

Hamileyken Oruç Tutulurmu?

Hamileyken Oruç Tutulurmu?

Popüler İçerikler

Yolculukta Oruç Tutma

Yolculukta Oruç Tutma

Editörün Seçtiği

Neden Oruç Tutarız?

Neden Oruç Tutarız?

İlginizi Çekebilir

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Oruç Çeşitleri Nelerdir?

Oruç Çeşitleri Nelerdir?

Oruç Zayıflatır mı?

Oruç Zayıflatır mı?

Arefe Günü Oruç Tutmak Fazileti ve Sevabı

Arefe Günü Oruç Tutmak Fazileti ve Sevabı

Oruç Kefareti Kefaret Oruçu

Oruç Kefareti Kefaret Oruçu

Emziren Anne Oruç Tutar mı?

Emziren Anne Oruç Tutar mı?

Güncel

Oruca Nasıl Niyet Edilir?

Oruca Nasıl Niyet Edilir?

Güncel

Hangi Durumlarda Oruç Tutulmaz?

Hangi Durumlarda Oruç Tutulmaz?

Güncel

Oruç Niyeti Nasıl Yapılır?

Oruç Niyeti Nasıl Yapılır?

Kandilde Oruç Tutmak Fazileti ve Sevabı

Kandilde Oruç Tutmak Fazileti ve Sevabı

Oruç Tutmak Oruçun Fazileti

Oruç Tutmak Oruçun Fazileti

Oruç Tutmanın Faziletleri

Oruç Tutmanın Faziletleri

Su Orucu Nedir?

Su Orucu Nedir?

Kusunca Oruç Bozulur Mu?

Kusunca Oruç Bozulur Mu?

Alevi Orucu Nasıl Tutulur?

Alevi Orucu Nasıl Tutulur?

Orucu Bozan Durumlar Nelerdir?

Orucu Bozan Durumlar Nelerdir?

Oruç Bozmak Günahı Nedir?

Oruç Bozmak Günahı Nedir?

Oruç Duası Okunuşu ve Fazileti

Oruç Duası Okunuşu ve Fazileti

Aşure Orucu Ne Zaman Tutulur?

Aşure Orucu Ne Zaman Tutulur?

Seferi Oruç Nedir?

Seferi Oruç Nedir?

Oruç Açma Duası Okunuşu ve Anlamı

Oruç Açma Duası Okunuşu ve Anlamı

Mevlid Kandilinde Oruç Tutulurmu?

Mevlid Kandilinde Oruç Tutulurmu?

Oruç Kimlere Farzdır?

Oruç Kimlere Farzdır?

Muharrem Orucu Ne Zaman Tutulur?

Muharrem Orucu Ne Zaman Tutulur?

Adetliyken Oruç Tutulurmu?

Adetliyken Oruç Tutulurmu?

Kadir Gecesi Oruç Tutmak Fazileti ve Sevabı

Kadir Gecesi Oruç Tutmak Fazileti ve Sevabı

Cenabetken Oruç Tutulurmu?

Cenabetken Oruç Tutulurmu?

Bilerek Oruç Bozmanın Cezası

Bilerek Oruç Bozmanın Cezası

Kan Verince Oruç Bozulur Mu?

Kan Verince Oruç Bozulur Mu?

Şeker Hastası Oruç Tutabilir mi?

Şeker Hastası Oruç Tutabilir mi?

Gebelikte Oruç Tutmak

Gebelikte Oruç Tutmak

Cünüpken oruç tutulur mu?

Cünüpken oruç tutulur mu?

Oruç Tutmanın Faydaları ve Fazileti

Oruç Tutmanın Faydaları ve Fazileti

Nafile Oruçu Sevap Olduğu Günler

Nafile Oruçu Sevap Olduğu Günler

Oruca Başlama Zamanı Oruç Niyeti

Oruca Başlama Zamanı Oruç Niyeti